Opinion

Nisë procesi për Sekretarin e ri të Përgjithshëm në janar 2027

Beqir SINA – TIRANË
Kandidatët me potencial për Sekretarin e ri të përgjithshëm të OKB-së që do të pasojë Antonio Guterres-in : Gianni Infantinos,Carolyn Rodrigues Birkett,Macky Sall,María Fernanda Espinosa Garcés,Rebeca Grynspan Mayufis,Rafael Mariano Grossi ,Michelle Bachelet Jeria
Ndërsa mandati i dytë i Antonio Guterres si Sekretar i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara po i afrohet fundit më 31 dhjetor 2026, procesi për zgjedhjen e pasardhësit të tij ka hyrë në fazën vendimtare.
Kombet e Bashkuara, përmes një letre të përbashkët të Presidentit të Asamblesë së Përgjithshme dhe Këshillit të Sigurimit të datës 25 nëntor 2025, kanë ftuar shtetet anëtare të nominojnë kandidatë me aftësi të provuara udhëheqëse, diplomatike dhe menaxheriale.
Deri më tani janë paraqitur disa figura me përvojë të konsiderueshme, ndërsa është theksuar nevoja për transparencë, përfshirje dhe mundësisht kësaj radhe zgjedhjen e gruas së parë në këtë post të lartë pas 80 vjetësh.
Procesi i zgjedhjes ndjek nenin 97 të Kartës së OKB-së dhe rezolutën A/RES/79/327. Këshilli i Sigurimit rekomandon një kandidat për Asamblenë e Përgjithshme, zakonisht pas votimesh të fshehta (straw polls).
Kanë ndodhur një dialogë interaktivë me kandidatët në prill dhe qershor 2026, ndërsa një takim i hapur (town hall) është planifikuar për 23 korrik 2026.
Zgjedhja pritet të finalizohet gjatë vjeshtës, me mandat që fillon më 1 janar 2027.
Kandidatët e Nominuar Zyrtarisht
Michelle Bachelet Jeria (Kili) mbetet një nga figurat më të njohura. Ish-presidente e Kilit për dy mandate (2006–2010 dhe 2014–2018), ish-Komisionere e Lartë e OKB-së për të Drejtat e Njeriut (2018–2022) dhe ish-drejtuese e UN Women (2010–2013).
Nominuar fillimisht nga Kili, Brazili dhe Meksika; Kili tërhoqi mbështetjen pas ndryshimit të qeverisë, por ajo vazhdon të mbështetet nga Brazili dhe Meksika.
Vizioni i saj thekson një OKB më efikase, diplomaci parandaluese, të drejta të njeriut dhe barazi gjinore. Është parë si kandidate e fortë për shkak të profil it të lartë ndërkombëtar, megjithë sfidat politike të brendshme.
Rafael Mariano Grossi (Argjentina) sjell ekspertizë teknike të lartë. Drejtor i Përgjithshëm i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA) që nga 2019 dhe ish-ambasador i Argjentinës në Austri.
Nominuar nga Argjentina në nëntor 2025. Me përvojë të gjerë në çështjet bërthamore, mosproliferimin dhe diplomacinë globale (përfshirë krizën në Ukrainë), ai avokon për një OKB më të efektshme, të thjeshtuar dhe të orientuar drejt rezultateve konkrete. Profili i tij është rritur ndjeshëm për shkak të rolit në IAEA.
Rebeca Grynspan Mayufis (Kosta Rika) përfaqëson përvojën e fortë në zhvillim dhe multilateralizëm. Sekretare e Përgjithshme e UNCTAD që nga 2021, ish-zëvendëspresidente e Kosta Rikës dhe Sekretare e Përgjithshme e Sekretariatit Ibero-Amerikan.
Nominuar nga Kosta Rika në mars 2026. Në vizionin e saj thekson nevojën për reformë të OKB-së për të rikthyer besimin në paqe, zhvillim dhe të drejta të njeriut, si dhe guxim për ndryshime që adresojnë hendekun e zbatimit.
María Fernanda Espinosa Garcés (Ekuador) ka ekspertizë të thellë në organet e OKB-së. Ish-presidente e Asamblesë së 73-të të Përgjithshme të OKB-së dhe ish-ministre e Jashtme e Ekuadorit.
Nominuar nga Antigua dhe Barbuda në maj 2026. Vizioni i saj bazohet në pesë shtylla kryesore: paqja dhe siguria, imperativi i zhvillimit, transformimi energjetik dhe dixhital, mbyllja e hendekut të zbatimit dhe burimet për rezultate.
Macky Sall (Senegal) sjell perspektivën afrikane. Ish-president i Senegalisë (2012–2024) dhe ish-kryetar i Bashkimit Afrikan (2022–2023). Nominuar nga Burundi në mars 2026. Me përvojë të gjerë në politikën afrikane dhe çështje globale si ndryshimet klimatike, ai mund të forcojë përfaqësimin e kontinentit dhe bashkëpunimin Jug-Jug.
Carolyn Rodrigues Birkett (Guajana) përfaqëson shtetet e vogla dhe çështjet indigjene. Përfaqësuese e Përhershme e Guajanës në OKB, ish-ministre e Jashtme dhe ish-ministre për Çështjet e Amerindianëve.
Nominuar nga Guajana në qershor 2026. Thekson tre shtyllat e OKB-së (paqe, zhvillim, të drejta të njeriut), reformën “UN80” dhe qasje të orientuar nga njerëzit, veçanërisht për shtetet e vogla ishullore dhe popullsitë indigjene.
Kandidatura e mundshme e Gianni Infantinos
Një zhvillim i ri dhe i rëndësishëm është mbështetja personale e Presidentit amerikan Donald Trump për Gianni Infantino, Presidentin aktual të FIFA-s (që nga 2016).
Sipas raportimeve të fundit (21 korrik 2026), Trump e sheh Infantinon – një avokat zviceran me origjinë italiane – si një figurë që mund të bashkojë njerëzit globalisht, duke u bazuar në bashkëpunimin e tyre gjatë Kupës së Botës 2026 (SHBA-Kanada-Meksikë).
Infantino nuk është nominuar ende zyrtarisht, por mbështetja amerikane mund të ketë ndikim të madh në Këshillin e Sigurimit, ku SHBA-ja ka fuqi vetoje.
Kjo kandidaturë potenciale shton një dimension sportiv dhe mediatik në garë, por ngre edhe pyetje për përvojën e tij në diplomacinë tradicionale dhe çështjet e qeverisjes së FIFA-s në të kaluarën.
Perspektiva dhe Sfidat:
Zgjedhja do të varet nga aftësia për të arritur konsensus në Këshillin e Sigurimit, ku pesë anëtarët e përhershëm kanë ndikim të madh. Ka pasur thirrje të forta për kandidatë femra dhe respektim të rotacionit rajonal (Amerika Latine shpesh konsiderohet radha e ardhshme), megjithëse SHBA-ja ka theksuar zgjedhje bazuar në merita globale.
Kandidatët aktualë sjellin një kombinim të pasur përvojash që mund të ndihmojnë në adresimin e sfidave globale: paqja dhe siguria, zhvillimi i qëndrueshëm, ndryshimet klimatike, reforma institucionale dhe forcimi i multilateralizmit në një botë të polarizuar.

Rezultati thonë analistët do të formësojë aftësinë e OKB-së për të vepruar si forcë pozitive në dekadën e ardhshme.