Energjia në 3-mujorin e dytë, prodhimi u rrit me 34.4%, eksporti me 55.4%

Prodhimi vendas i energjisë elektrike u rrit me 34.4% në tremujorin e dytë, ndërsa eksportet u zgjeruan me 55.4%. Importet ranë me 21.5%, duke e çuar shkëmbimin neto të energjisë në një suficit prej 422 GWh. Por rritja e konsumit dhe pesha ende e lartë e humbjeve mbeten dy pika që kërkojnë vëmendje.

Shqipëria e mbylli tremujorin e dytë të vitit 2026 me një bilanc dukshëm më pozitiv të energjisë elektrike, e ndihmuar nga rritja e fortë e prodhimit vendas dhe njëkohësisht nga tkurrja e importeve. Të dhënat e publikuara nga INSTAT tregojnë një përmirësim të ndjeshëm të pozicionit energjetik të vendit, me prodhimin vendas që u rrit shumë më shpejt se konsumi dhe eksportet që tejkaluan ndjeshëm importet.

Sipas INSTAT, energjia në dispozicion u rrit me 5.1%, duke arritur në rreth 1.94 milionë MWh, nga 1.84 milionë MWh në tremujorin e dytë të vitit të kaluar.

Por ndryshimi më i madh është në strukturën e këtij bilanci. Prodhimi neto vendas arriti në 2.361 GWh, nga 1.757 GWh një vit më parë, duke shënuar një rritje prej 34.4%.

Kjo rritje e prodhimit ka ndryshuar edhe raportin mes energjisë së prodhuar brenda vendit dhe asaj të siguruar nga jashtë.

Hidrocentralet mbajnë peshën kryesore

Energjia hidrike vijon të jetë burimi dominues i prodhimit vendas. Hidrocentralet prodhuan gjithsej 1.913 GWh në tremujorin e dytë, nga 1.468 GWh një vit më parë.

Hidrocentralet publike dhanë kontributin më të madh në këtë rritje. Prodhimi i tyre arriti në 1.011 GWh, kundrejt 704 GWh në tremujorin e dytë të vitit 2025, me një rritje prej 43.6%.

Ndërkohë, hidrocentralet private dhe koncesionare prodhuan 903 GWh, nga 765 GWh një vit më parë, duke shënuar një rritje prej 18%.

Rritje të fortë shënuan edhe burimet e tjera të rinovueshme. Prodhimi nga këta prodhues arriti në 448 GWh, nga 288 GWh në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar, ose 55.6% më shumë.

Në strukturën e prodhimit neto vendas, hidrocentralet publike përbënë 42.8%, hidrocentralet private dhe koncesionare 38.2%, ndërsa prodhuesit e tjerë 19%.

Kjo do të thotë se, ndonëse hidroenergjia mbetet baza e sistemit, burimet e tjera të rinovueshme po fitojnë peshë gjithnjë e më të madhe në miksin vendas.

Importet bien, eksportet kërcejnë

Një prej zhvillimeve më të rëndësishme të tremujorit të dytë është ndryshimi i fortë i flukseve tregtare të energjisë.

Importi bruto, përfshirë shkëmbimet, zbriti në 569 GWh, nga 725 GWh një vit më parë. Kjo përfaqëson një rënie prej 21.5%.

Në kahun tjetër, eksportet bruto u rritën ndjeshëm, duke arritur në 991 GWh, nga 638 GWh në tremujorin e dytë të vitit 2025. Rritja ishte 55.4%.

Si rezultat, diferenca mes eksporteve dhe importeve rezultoi pozitive me 422 GWh.

Pra, në tremujorin e dytë Shqipëria eksportoi rreth 422 GWh më shumë energji sesa importoi, një ndryshim i rëndësishëm krahasuar me situatat kur prodhimi i brendshëm nuk mjaftonte për të mbuluar nevojat dhe vendi duhej të mbështetej më shumë te blerjet nga jashtë.

Ky suficit nuk duhet parë vetëm si një tregues i bilancit fizik të energjisë. Ai është gjithashtu një tregues i rëndësishëm për ekspozimin e sistemit ndaj tregjeve ndërkombëtare të energjisë dhe luhatjeve të çmimeve.

Konsumi rritet me 6.2%

Ndërkohë që prodhimi u rrit me ritme të larta, edhe konsumi vijoi të zgjerohej.

Përdorimi i energjisë elektrike nga konsumatorët arriti në 1.619 GWh, nga 1.525 GWh një vit më parë, duke u rritur me 6.2%.

Rritja është e dukshme në të dy kategoritë e konsumatorëve.

Konsumi familjar u rrit me 5.6%, duke arritur në 823 GWh, nga 780 GWh në tremujorin e dytë të vitit 2025.

Ndërsa konsumatorët jo familjarë përdorën 796 GWh, nga 745 GWh një vit më parë, me një rritje prej 6.9%.

Kjo ecuri tregon se kërkesa për energji vijon të rritet jo vetëm nga familjet, por edhe nga bizneset dhe aktivitetet ekonomike.

Në një ekonomi ku konsumi energjetik rritet, rritja e prodhimit vendas merr një rëndësi edhe më të madhe, pasi redukton nevojën për importe dhe krijon më shumë hapësirë për eksport.

Humbjet mbeten një problem

Pavarësisht përmirësimit të bilancit, sistemi vijon të përballet me humbje në rrjet.

Në tremujorin e dytë të vitit 2026, humbjet arritën në 320 GWh, nga 319.6 GWh një vit më parë, duke u rritur lehtë me 0.1%.

Megjithatë, për shkak të rritjes së energjisë në dispozicion, pesha e humbjeve ndaj totalit të energjisë ra nga 17.3% në 16.5%, ose me 0.8 pikë përqindjeje.

Brenda rrjetit ka pasur zhvillime të ndryshme. Humbjet në transmetim u rritën me 20.4%, ndërsa humbjet në shpërndarje ranë me 3.1%.

Veçanërisht e rëndësishme është struktura e humbjeve në shpërndarje. Humbjet teknike ranë nga 202.4 GWh në 146.7 GWh, ndërsa humbjet jo teknike u rritën nga 73.5 GWh në 120.7 GWh.

Kjo e fundit është një pikë që kërkon vëmendje, pasi humbjet jo teknike përfshijnë edhe diferenca statistikore që lidhen me mosdeklarime të prodhimit dhe mospërputhje në kohën e matjes së prodhimit me shitjet apo konsumin.

Një tremujor i fortë, por sfida mbetet strukturore

Shifrat e tremujorit të dytë japin një panoramë pozitive për sektorin elektrik: më shumë prodhim vendas, më pak importe, më shumë eksporte dhe një suficit prej 422 GWh në shkëmbimin e energjisë.

Por bilanci i energjisë elektrike nuk matet vetëm me prodhimin dhe eksportet. Rritja e konsumit, humbjet në rrjet dhe struktura ende e dominuar nga hidrocentralet mbeten faktorë që ndikojnë drejtpërdrejt në qëndrueshmërinë e sistemit.

Të dhënat e INSTAT tregojnë gjithashtu se diversifikimi po bëhet më i dukshëm. Prodhuesit e tjerë, kryesisht nga burime të rinovueshme si fotovoltaikët, rritën prodhimin me mbi 55% në një vit. /ekofin.al